Arşiv Portreler
Mehmet Vedad Tek   İstanbul 1873 - İstanbul 1942
Türk mimar.

I. Ulusal Mimarlık döneminin önde gelen iki mimarından biridir. Mekteb-i Sultani'de ikinci sınıfa kadar okuduktan sonra 1888'de Paris'e gitmiş, önce École Monge'u bitirmiş, sonra da Julian Akademisi'nde resim eğitimi görmüştür. Bir süre École Centrale'da mühendislik derslerini izlemiş, Paris Güzel Sanatlar Yüksekokulu'nun sınavını kazanarak mimarlık eğitimine başlamıştır. Fransız olmadığı için kabul edilmediği Roma Ödülü bursu yarışmasına, Fransa Devlet Başkanı'nın özel izniyle katılmış ve yarışmadaki çalışması Légion d'Honneur nişanıyla ödüllendirilmiştir. 1897'de İstanbul'a dönen Vedat Bey 1899'da İstanbul Şehremaneti mimarlığına getirilmiş, Cemil Topuzlu Paşa'nın şehreminliği süresince Heyet-i Fenniye reisi olarak çalışmıştır. Bir yıl sonra Sanayi-i Nefise Mektebi'nde mimarlık tarihi öğretmenliği, 1905'te Posta Telgraf Nezareti mimarlığı, 1908'de padişahın başmimarlığı görevlerinde bulunmuş, I. Dünya Savaşı sırasında Harbiye Nezareti başmimarlığına atanmıştır. 1925'te Sanayi-i Nefise Mektebi'ndeki ilk Türk öğretim görevlisi olan, Yüksek Mühendis Mektebi'nde (günümüzde İTÜ) de dersler veren Vedat Bey çeşitli aralıklarla 27 yıl öğretmenlik yapmıştır.

I. Ulusal Mimarlık akımının öncülerinden Vedat Bey'in bu anlamdaki ilk önemli yapıları İstanbul'daki Defter-i Hakani Büyük Postane (1909, Sirkeci), Veli Efendi Hipodromu ile Haydarpaşa ve Moda Vapur İskeleleri'dir. Vedat Bey'in, Cumhuriyet'in ilk yıllarında Ankara'da gerçekleştirdiği en önemli yapı Halk Fırkası Mahfeli'dir (.TBMM Binası; 1924). Dönemin öteki yapılarına göre daha yalın olan bu yapıda da tarihsel üslup özellikleri kullanılmıştır. Ankara'da Gazi Köşkü, Kemaleddin Bey tarafından tamamlanan Vakıf Oteli (Ankara Palas) gibi önemli yapıları da gerçekleştirmiştir. Mimarlıkta ulusallıktan yana olmuşsa da çağdaş değişmeleri de izlemiş ve kendine göre yorumlamış; ileride bezemede yalınlığa yönelineceğini, biçimlendirmede bir üsluba bağlanmaksızın işlevlerden yola çıkılabileceğini düşünmüştür. Bu yöndeki denemelerinden biri İstanbul'daki Halit Bey Apartmanı'dır (1934, Çemberlitaş). Zaman zaman güncel mimarlık ve kent tasarımı sorunlarını konu edinen yazılar da yazmış olan Vedat Bey'in öteki önemli yapıları arasında İzmit Saat Kulesi (1901), Kastamonu Hükümet Konağı (1901-02) ile İstanbul'da Dolmabahçe Sarayı ekleri, Deniz Yolları Acentası Binası, Macar Konsolosluğu ve Nişantaşı'ndaki kendi evi, Sirkeci'deki Mesadet ve Liman (1907) Hanları, Karaköy'deki Sabitbey, Muradiye (1915) ve Tahir (1935) Hanları, Fatih'teki Tayyare Şehitleri Anıtı (1912), Göztepe'deki Cemil Topuzlu (1912-19), Kuruçeşme'deki Enver Bey Köşkleri, Bostancı'daki Leyla Hanım, Yeşilköy'deki Halit Ziya Uşaklıgil ve Yeniköy'deki Halit Bey Villaları sayılabilir.
İlişkili Linkler
Kimlik Arayışı: I. Ulusal Mimarlık Akımı
Sanayi-i Nefise Mektebi
Yaşamı
Mimarlık Bölümü 1883 - 1928
Yapıtları
Vedad Tek- Desenler.
Yeni Bir Ulusal Mimarlık Anlayışı: II. Ulusal Mimarlık Akımı
Mehmet Vedad Tek
Vedad Tek- Mobilya Tasarımları
Ahmet Kemaleddin Bey
İkinci TBMM Binası (Halk Fırkası Kulübü) ...
Mehmed Vedad, çocukluk yıllarında. "Vedad" Foto: Abdullah Freres- Cons...
Ankara Palas (Vakıf Oteli) ...
Vedad Bey'e, Paris'e giderken verilen pasaport. "Nam-ı Nâme-i Hazret-i P...
Posta ve Telgraf Nezareti Binası, İstanbul. Yapımda çalışanlardan bir grup: ...
Sermimar Vedad, Yıldız Sarayı Bahçesinde. Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Pe...
Mehmet Vedad Bey. Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Pelin Derviş Koleksiyonu)
Vedad Bey ve çocukları, Saadet, Belkıs ve Nihad. 1908 civarı. Foto: Photo...
Mimar Mehmet Vedad Bey. Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Pelin Derviş Koleksiy...
[[000029 Vedad Bey] ve oğlu Nihad. Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Pelin Derv...
Soldan sağa ön sıra: Vedad Bey'in eşi Firdevs Hanım, annesi Leyla (Saz) Hanım...
Mehmet Vedad Bey. Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Pelin Derviş Koleksiyonu)
Mehmed Vedad Tek, Vedad Tek Evi'nin (II) balkonunda. Nişantaşı, 1922. T...
Vedad Tek, Veysel Gürbüz, Viktor Adaman, Yahya Ahmet Bali, Yetvart Bağdi...
Vedad Tek Evi (II)'nde yemek. Solda ikinci sırada Vedad Tek, sağ başta Fird...
Mehmed Vedad Bey'in annesi besteci Leyla Saz, 1926 Tek Aile Arşivi (Suha ...
Mehmet Vedad Tek'in Mimarlık Ruhsatnâmesi, 1928. "Numune: 2, No: 6 Mimar...
Vedad Tek, GSA'da öğrencileriyle, 1929. Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Peli...
Mehmet Vedad Tek'in emeklilik cüzdanı. Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Pelin ...
Mehmet Vedad Tek, 1930. Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Pelin Derviş Koleksiy...
Vedad Tek'ten Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk'e mektup. 26 Kanunisani 3...
Vedad Tek'ten Cumhuriyet Halk Fırkası Genel Sekreterliği'ne mektup. 18 Hazi...
Güzel Sanatlar Akademisi'nden Vedad Tek' mektup. 31.12.930 Tek Aile Arş...
Vedad Tek'ten CHP Zonguldak Milletvekili H. Türkmen'e mektup. İstanbul, 9 m...
Vedad Tek'ten İsmet İnönü'ye mektup. 27 Teşrinievvel 1939. Sayfa:2 "......
TBMM'den Vedad Tek'e mektup. Sayfa:2 "Bu günkü meclis binası, evvelce fı...
" M. Vedad VIII/1931" Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Pelin Derviş Koleksiyonu)
" M. Vedad 6/VIII/1931" Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Pelin Derviş Koleksiy...
Selime, Firdevs, Nihad, Vedad Tek ve Saadet, 1931. Tek Aile Arşivi (Suha ...
Mehmet Vedad Tek, Mayıs 1932. Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Pelin Derviş Ko...
Firdevs Hanım, Selime, Vedad Tek, 12.09.1932. Maçka, İstanbul. Tek Aile ...
Kızıltoprak'ta aile bir arada, 07.1933. "Nezih, Ahmet, Selime, İsmail, Refik...
Kızı Selime'nin yaptığı Vedad Tek portresi, 1937. Tek Aile Arşivi (Suha Ö...
Vedad Tek portre eskizi, 15/02/942. Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Pelin Der...
Mehmet Vedad Tek, 1942. Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Pelin Derviş Koleksiy...
Firdevs Hanım ve Mehmet Vedad Tek, 1 Nisan 1942. Tek Aile Arşivi (Suha Öz...
Selime ve Mehmet Vedad Tek, 1 Nisan 1942. Tek Aile Arşivi (Suha Özkan-Pel...
Vedad Tek'ten Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk'e mektup. 26 Kanunisani 3...
Cemil Topuzlu Köşkü, 1900?. Göztepe, İstanbul. Giriş cephesi. ( Vedad Tek...
Vedad Tek'in 1931 yılında Mimar dergisinde yayımlanan "İstanbul İkametgâhlar...

Arşiv Menu
Portreler İçinde Ara