Keykavus Şifahanesi
 
Fotoğraflar
|
Kurumlar
|
Mimari Uslüplar
|
Portreler
|
Yapılar
Keykavus Şifahanesi

1217
Yaptıran: Sultan Izzeddin Keykavus
Mimar: Ahmed bin Ebubekir el Marendi, Mimar Bedreddin
Sanatçı: Marendli Bizlioğlu Ahmed (Çiniler)

Bir Selçuklu yapısı olan Keykavus Şifahanesi, şifahaneler ve diğer sağlık kurumlarının yapımına önem veren ve de son yıllarını tüberküloz ile savaşarak geçiren bir hükümdar olan, Sultan I. İzzeddin Keykavus tarafından yaptırılmıştır. Şifahanenin bakımı masrafları için, yüzü aşkın dükkan ve çok sayıda çiftlik tahsis edilmiştir. Bu sağlık kurumunun ilginç özelliklerinden biri de hizmet veren doktorların arasında bir de göz uzmanı olmasıdır.

Selçuklu döneminin en büyük yapı gruplarından biri olan bu komplekste, şifahanenin yanı sıra, açık avlulu, dört eyvanlı ve ocaklı odalara sahip bir de medrese yer alır. Medrese benzerlerinden yaklaşık dört kat daha büyüktür. Güney eyvanı on yüzlü ve piramidal külahlı bir türbeden meydana gelir. Şifahane ve türbe, tuğla ve mozaik çini tekniklerinin abidevi örmeklerini sergiler. Büyük Selçuklu sanatının etkilerinin izlendiği cephelerde, mavi, turkuaz, çivit ve beyaz renkte, geometrik yıldız geçmeler ile kûfi yazılar dikkat çeker. Bu etkileşim, yapının mimarının Tebriz yakınlarındaki Marend şehrinde doğmuş olmasına bağlanabilir. Yapıdaki çiniler, sonraki dönemlere ait Selçuklu çinilerinin erken örnekleridir. Şifahane'nin bitkisel bezemeli taçkapısı, "Selçuklu Barok'u" adı verilen ve 13. yüzyılın ortalarında görülen Selçuklu taçkapılarının ilk örneklerinden biri olarak kabul edilir.

Derya Nüket Özer


Kaynak :  Ara Altun; "Ortaçağ Türk Mimarisinin Anahatları İçin Bir Özet", p. 55, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul, 1988.
Doğan Kuban; "Selçuklu Çağında Anadolu Sanatı", p. 179-181, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul 2002.
Gönül Öney; "Anadolu Selçuklu Mimari Süslemesi ve El Sanatları", p. 10, Türkiye İş Bankası Yayınları Ankara, 1992.
Oktay Aslanapa; "Anadolu'da İlk Türk Mimarisi", p. 82, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Yayını, Ankara, 1991.
 
Arama Sonuçları Mimarlık Müzesi Koleksiyonunda:   Keykavus Şifahanesi