Güzel Sanatlar Akademisi
|
Atatürk'ün kültür devrimi programı içinde 1928'de Sanayi-i Nefise Mektebi'nin adı Güzel Sanatlar Akademisi olarak değiştirilmiştir. Türkiye'de "akademi" adını ve statüsünü elde eden ilk sivil yükseköğretim kurumudur. 1929-1932 arasında "tezyinat bölümü"ndeki değişimle içmimarlık, seramik, grafik ve afiş atölyelerinde öğretim ayrı uzmanlıklar biçimine dönüştürülmüştür. 1936'da "Türk Tezyini Sanatlar Bölümü" açılmıştır. 1937'de Dolmabahçe Sarayı'nın Veliaht Dairesi'nde Akademi'ye bağlı Resim ve Heykel Müzesi kurulmuştur. 1948'de çıkan yangın Akademi'de çok büyük bir yıkım yapmış; kitaplık, koleksiyonlar, çeşitli yapıtlar ve arşivin büyük bir bölümü yok olmuştur. Okul 1953'e, onarımı tamamlanıncaya kadar bahçedeki ek yapılarda, Fındıklı'daki bir ilkokulda ve Yıldız Sarayı'nda öğretimini sürdürmüştür.
1957'de yeni yönetmelik yürürlüğe girmiş ve bütün bölümler özerklik kazanarak yeniden düzenlenmiş, bölüm başkanları seçimle görevlendirilmeye başlanmıştır.
1962'de ise Akademi müdürlerinin seçimle göreve gelmelerini sağlayan yönetmelik kabul edilmiştir.
1969'da Güzel Sanatlar Akademisi Yasası çıkarılarak, Akademi'ye üniversiteye eşdeğer bilimsel özerklik ve akademik unvan sağlanmış; okulun adı İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi'ne dönüşmüştür.
1971'de özel yüksek okulların kapatılmasına ilişkin çıkarılan yasayla bu okulların mimarlık ve güzel sanatlar bölümleri Akademi yapısı içine alınmıştır. "Mimarlık Yüksek Okulu" ve "Uygulamalı Endüstri Sanatları Yüksek Okulu" kurulmuştur.
Güzel Sanatlar Akademisi Mimarlık Bölümü, Batı standartlarına uygun mimarlık öğretimiyle hem ülkenin mimar gereksinimini, hem de İstanbul Teknik Üniversitesi'nin, Yıldız Mühendislik ve Mimarlık Okulu'nun kuruluşunda öğretim üyesi gereksiniminin büyük bölümünü karşılamıştır. Yüksek mimarlık bölümü rölöve kürsüsünün başlattığı Türk mimarlık yapıtları üzerine araştırma ve yayın yapma geleneği, Türkiye'deki sivil mimarlık yapıtlarının korunması açısından etkin bir rol üstlenmiştir.
Güzel Sanatlar Akademisi'nde görev yapan Akademi Başkanlarının bazıları: İsmail Hikmet Ertaylan (1935), Burhan Toprak (1936), Avni Başman, Zeki Faik İzer (1948), Nijad Sirel (1952), Asım Mutlu (1957), Hüseyin Gezer (1966), (1969), Feridun Akozan (1970), Orhan Şahinler'dir (1978).
İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi, 1982'de çıkarılan Yüksek Öğretim Yasası çerçevesinde kurulan Mimar Sinan Üniversitesi'nin temelini oluşturmuştur
|
Kaynak :
Önder Küçükerman; "Güzel Sanatlar Akademisi", İstanbul Ansiklopedisi, C.3, s. 459, Kültür Bakanlığı-Tarih Vakfı Yayını, İstanbul, 1994.
|
|
|
|
|