Emin Onat
1908, İstanbul
- 1961, İstanbul
|
Türk mimar ve eğitimci,
1908’de İstanbul’da doğdu. Vefa Sultanisi’nde okudu. 1926’da Yüksek Mühendis Mektebi’ne girdi. İlk sınıflardan itibaren, güzel sanatlara, mimarlığa ait dersler ile fazla ilgileniyordu. 1928’de, öğretim üyesi yetiştirilmek üzere İsviçre’ye mimarlık tahsiline gönderildi. 1934 Zürich Yüksek Teknik Okulunu bitirerek yurda döndü ve Y.Mühendis Okulu’nda Prof. Debbe’ye doçent oldu.
Emin Onat’ın Y.Mühendis Okulu’ndaki ilk hocalığının ilk dönemi çok mücadeleli geçmiştir. İşviçre’de aldığı mimarlık formasyonundan sonra Y.Mühendis Okulu’ndaki öğretim şekli onu tatmin etmiyordu. 1943‘te profesör oldu. Y.Mühendis Okulu’nun Teknik Üniversite’ye inkılâbı sırasında Mimarlık Fakültesi’ni kurdu ve Ordinaryüs Profesörlüğe getirilerek haklı olarak Fakültenin ilk Dekanı seçildi.
1951-1953 devresinde Üniversite Rektörü oldu. 1954’te İstanbul‘dan Milletvekili şeçildi. 1957’te tekrar Üniversiteye döndü. Uluslararası mimarlık dünyasındaki çalışmaları neticesinde İngiliz Mimarları Kraliyet Enstitüsü fahri üyeliği, 1957 de Hannover Techniche Hochschule’nin 125.yıldönümü nedeniyle seçilen 6 yabancı ilim ve sanat adamı arasında Fahri Doktorluk ünvanı verilmesi Türk Mimarlığı adına önemli bir değer taşımaktadır.
En başarılı eseri Prof. Orhan Arda ile beraber yaptıkları (1942-1953) Anıtkabir’dir. Diğer eserleri arasında Türkiye Sınaî Kalkınma Bankası, Prof. S. H. Eldem ile beraber yaptıkları Fen Fakültesi binaları ve birçok güzel eser sayılabilir.
Emin Onat’ın akademik hayatı dışında başta Anıtkabir olmak üzere çalışmaları şöyle sıralanabilir. Hamidiye ve Mahmudiye, Kepirtepe Köy Enstitüleri (1941-1942, Leman Tomsu ile), İstanbul Göztepe Villa Meral (1941), İstanbul Moda Emin Onat Evi (1944), İstanbul Üniversitesi Fen ve Edebiyat Fakülteleri (1944, S. H. Eldem), Bursa Vali Konağı (1945-1946), Bursa Uludağ Sanatoryumu (1946, Leman Tomsu), Bursa Yapı Kredi Bankası (1948), İTÜ Taşkışla Binası değişim ve onarımı (1950, Paul Bonatz ile), İstanbul’da Emin Onat’ın annesinin evi (1951), Ankara Kavaklıdere Cenap And Evi (1952), Ankara Zafer Meydanı’nda Gazino (1952) , Ankara Çankaya Cumhurbaşkanlığı Sekterlik Binası (1953), İstanbul Taksim Mete Caddesinde Apartman (1955), İstanbul Sanayi Kalkınma Bankası (1955), İstanbul Nişantaşı Yüksel Apartmanı ( 1955), Ankara Hayat Apartmanı (1956), Ankara Emniyet Sarayı (1956), İstanbul Moda Sporel Apartmanı (1956-1957), İstanbul Moda Marmara Apartmanı (1956-1957), İstanbul Moda Deniz Kulübü (1956-1957), İstanbul Gümüşsuyu Büro Binası (Devres Han-1961).
Mimarlar Odası 1 nolu ilk üyesi Ordinaryüs Profesör Halid Emin Onat 17 Temmuz 1961’de geçirdiği kalp krizi sonunda vefat etmiştir.
Nilüfer Esin Berberoğlu
Kaynak :
Mimar Emin Onat, Arkitekt, sayı.3, s.122, Cumhuriyet Matbaası, 1961.
Emin Onat, Doğan Kardeş Yayınları, 1962.
|
|