Bursa Yıldırım Külliyesi
 
Fotoğraflar
|
Kurumlar
|
Mimari Uslüplar
|
Portreler
|
Yapılar
Bursa Yıldırım Külliyesi

Cami: 1400 (Aslanapa), - 1390 veya 1391(Goodwin) Türbe 		Mimar: Hüseyin bin Ali (Yıldırım Türbesi)

Yaptıran: Sultan 1. Bayezid (Yıldırım), Süleyman Çelebi (türbe)

Külliye; cami, medrese, darûşşifa, hamam ve türbeyi içerir. Yapılar 1855 depreminde hasar görmüş ve onarılarak günümüze ulaşmışlardır.

Cami
Ters T planlı (tabhaneli) cami tipinin en anıtsal örneklerindendir. Arka arkaya yerleştirilmiş iki kubbe, yanlarda küçük kubbeli eyvanlar ve bunların iki tarafında tekne tonozla örtülü birer oda vardır. Hiç tuğla kullanılmadan kesme taşlarla kaplanmıştır. Duvar işçiliği, mukarnas ve öteki mimari detaylardaki özen, olgun bir teknik ve süsleme sanatı ile dikkat çekicidir.

Son cemaat yeri güçlü ayaklar üzerine beş kubbelidir. Öne doğru beş, yanlarda ikişer Bursa kemeri ile açılır. Cami bu son cemaat yeri ile büyük ilgi çeker.

Beyaz mermerden portal eyvanında da iki yan niş bulunur.

Birinci kubbe 12 m çapında, 22 m yüksekliğindedir. Mihrap bölümünün kubbesi bademler üzerine oturur. İki mekânı birbirine on iki sıra mukarnas konsollara dayalı, mermerden görkemli bir Bursa kemeri bağlar.

İki yandaki kubbeli eyvanların zemini 73 cm yüksektedir. Güneydeki köşe odalarının kıble duvarlarında alçıdan, süslemeli raf gözleri ve yaşmaksız süs ocağı bulunur.

Medrese

Dikdörtgen planlıdır. Derin bir kubbeli eyvandan sonra kubbeli bir revakla avluya geçilir. Avlu revakları uzunlamasına bir tonozla örtülüdür. İki yanda sekizer adet öğrenci odası bulunur. Ön cephedeki genişçe dört oda müderrisler ve öteki görevlilere ayrılmıştır. Dışa taşkın dershane bir kemerle avluya açılır. Sekizgen bir kasnak üzerinde yükselen kubbe ile örtülüdür. Yapının davetkar giriş eyvanı iki yanda yükselen “kalkan duvarla” gölgelenmiştir.

Darûşşifa

Caminin 250 m doğusundadır. İlk Osmanlı hastanesidir. Yapı, 1560m² lik bir alana oturur. 30x40 m boyutlarındadır. Planı medrese ile benzerlikler taşır, avlunun iki yanında 10’ar oda sıralanmıştır. Avlunun sonundaki kubbeli salonu muayene ve dinlenme yeri idi. Burasının bir eğitim hastanesi olarak tasarlandığı anlaşılmaktadır. Avlu toplam 30 basamakla kademe kademe yükselir. İlginç bir yapı öğesi doğudaki odaların altından geçen suyoludur. Bu kanal kuzeydoğu köşedeki odada bulunan tuvaletlere ulaşır. Tuvalete gidemeyecek kadar bitkin olan hastalar için yapıldığı düşünülmektedir.

Hamam
Küçük bir hamamdır. Osmanlı hamamlarının soğukluk, ılıklık ve sıcaklıktan oluşan genel şemasına uyar.

Türbe

Yıldırım Bayezid’in ölümünden sonra oğlu Süleyman Çelebi tarafından yaptırılmıştır. Kare planlı ana mekân 10.50 m çaplı bir kubbe ile örtülüdür. Girişte üç kubbeli bir revak yer alır.

Derya Nüket Özer

Kaynak :  Godfrey Goodwin; “A History of Ottoman Architecture”, s. 46-51, Thames and Hudson, London, 1992.
Oktay Aslanapa; “Osmanlı Devri Mimarisi”, s. 22-25, İnkılâp Kitabevi, İstanbul 1986.
 
Arama Sonuçları Mimarlık Müzesi Koleksiyonunda:   Bursa Yıldırım Külliyesi
   
Galeri
  - Bursa Yıldırım Camisi planı. İTÜ Mimarlık Fakültesi Arşivi | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Camisi cephesi. İTÜ Mimarlık Fakültesi Arşivi | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Camisi maktaı. İTÜ Mimarlık Fakültesi Arşivi | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Camisi yan cephesi (batı). İTÜ Mimarlık Fakültesi Arşivi | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Camisi son cemaat yerinde niş detayı. İTÜ Mimarlık Fakültes... | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Bayezid sitesi muhafaza duvar kapısı. İTÜ Mimarlık Fakültes... | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Darûşşifası restorasyon planı İTÜ Mimarlık Fakültesi Arşivi | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Darûşşifası restorasyonu cephesi. İTÜ Mimarlık Fakültesi Ar... | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Darûşşifası restorasyonu C-D kesiti. İTÜ Mimarlık Fakültesi... | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Darûşşifası restorasyonu batı cephesi. İTÜ Mimarlık Fakülte... | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Darûşşifası bugünkü durumu C-D kesiti. İTÜ Mimarlık Fakülte... | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Darûşşifası bugünkü durumu batı yüzü. İTÜ Mimarlık Fakültesi... | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Darûşşifası süsleme motifleri detayı. İTÜ Mimarlık Fakültes... | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Medresesi restorasyon yan kesiti. İTÜ Mimarlık Fakültesi A... | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Bursa Yıldırım Bayezid türbesi. İTÜ Mimarlık Fakültesi Arşivi | KEMAL AHMET ARÛ' NUN ALBÜMÜNDEN
- Timur Türbesi Yıldırım Bayezid Türbesi-Bursa Şirvanşahlar Türbesi-Bakü S... | SEDAT ÇETİNTAŞ' IN ÇİZGİLERİYLE